Nam, 13 tuổi, sống cùng bà ngoại trong căn nhà tạm lợp tôn ở ven kênh quận 8. Cha mẹ Nam mất trong một tai nạn lao động khi cậu mới lên 6. Bà ngoại – người phụ nữ già yếu, mưu sinh bằng nghề nhặt ve chai – gồng gánh nuôi Nam ăn học từ đó đến giờ.
Hằng ngày sau giờ học, Nam đạp xe ra bãi rác gần khu công nghiệp cũ. Khu này từng là xưởng may lớn, sau bỏ hoang mười mấy năm, giờ biến thành nơi vứt phế liệu. Với đôi găng tay cũ, chiếc bao tải vắt trên xe, Nam cặm cụi tìm từng vỏ lon, dây điện, khung sắt gãy… gom từng đồng mua gạo, mua sách.
Chiều hôm đó, trời chuyển mưa, gió lùa qua khu nhà kho đổ nát. Khi Nam đang lật những thùng giấy mục nát bên góc tường, cậu phát hiện một hộp gỗ nhỏ đã cũ kỹ nhưng còn nguyên khóa gài. Tò mò, cậu cạy nhẹ nắp.
Bên trong là một chiếc đài cassette loại cũ, kiểu của những năm 90 – loại dùng để phát băng từ. Điều lạ là chiếc đài không hề bị mốc hay hỏng nặng. Dù bụi phủ dày, dây điện vẫn được cuộn cẩn thận, pin còn trong hộp.
Nam mang về, lau chùi cẩn thận. Với chút hiểu biết nhờ hay mày mò máy móc, cậu kiểm tra sơ bộ rồi cắm thử điện. Đèn nguồn lập tức sáng lên. Bên trong đã có một cuộn băng cassette được lắp sẵn.
Tò mò, Nam nhấn nút play. Chiếc đài rè rè khởi động, rồi phát ra tiếng ghi âm cũ mờ:
“Thứ Hai, 13 tháng 11. Hiện trường khu nhà số 9. Có tiếng động lạ. Gửi cảnh báo ngay cho trực ban. Lặp lại: khu nhà số 9 – bất thường lúc 2 giờ sáng…”
Nam giật mình. Cậu bật lại, nghe kỹ. Đoạn ghi âm không rõ hoàn toàn, nhưng giọng người nói rõ ràng căng thẳng, xen lẫn tiếng bước chân, tiếng cửa sắt va vào nhau, rồi… im bặt.
Nam không biết khu nhà số 9 là gì. Nhưng cách nói trong ghi âm khiến cậu cảm thấy như đang nghe một đoạn thông báo khẩn trong lúc nguy cấp. Cậu bật lại lần nữa, và lần này nghe thêm một đoạn thì thầm cuối cùng:
“Ba người… mất tích… không ai trả lời… khóa kho số 6 lại…”
Cậu ghi chép lại tất cả rồi đem kể với bà. Bà gạt đi, bảo đó là đồ cũ, chắc ai ghi bừa rồi vứt. Nhưng Nam không tin. Cậu tin chiếc đài này từng ghi lại một điều gì đó… thật sự nghiêm trọng.
Sáng hôm sau, cậu mang nó đến đồn công an phường.
Trung úy Dũng – công an khu vực trẻ tuổi, vốn biết đến Nam vì cậu thường đi nhặt ve chai quanh phường – ban đầu nghĩ đây là trò nghịch ngợm. Nhưng khi anh nghe hết đoạn băng, khuôn mặt lập tức trở nên nghiêm túc.
Anh gọi thêm đồng nghiệp, và cả đội cùng nghe lại.
Một cảnh sát già trong đội đột nhiên ngồi thẳng dậy:
“Khoan… khu nhà số 9? Chẳng phải là khu nhà công nhân cũ trong khu công nghiệp Thành Lợi à?”
Thông tin trùng khớp. Và khi tra lại hồ sơ cũ, họ phát hiện: vào năm 2007, từng xảy ra một vụ mất tích của ba công nhân sống trong khu nhà số 9, nhưng sau đó bị kết luận là “bỏ trốn tự nguyện”. Hồ sơ khép lại vì không tìm được bằng chứng phạm tội.
Chiếc băng ghi âm kia… có thể là mảnh ghép còn thiếu.
Đội điều tra xin lệnh mở lại hồ sơ 2007. Qua phân tích đoạn băng và đối chiếu giọng nói, họ xác định được một trong những người trong ghi âm là ông Trần Văn Tâm, nguyên là tổ trưởng dân phố khu nhà số 9 năm xưa.
Nhưng ông Tâm đã qua đời ba tháng trước vì tuổi già.
Câu hỏi đặt ra: Vì sao băng ghi âm từ ông Tâm lại nằm trong chiếc đài bị bỏ ở khu kho công nghiệp, và tại sao đến tận bây giờ mới phát hiện?
Công an rà soát kỹ khu vực Nam đã lượm được chiếc đài, và lần theo hồ sơ nhân sự cũ. Họ phát hiện ông Tâm từng làm bảo vệ đêm cho kho hàng số 6 – ngay cạnh nơi Nam nhặt được đài. Rất có thể trước khi mất, ông đã đem nó đến để giấu lại hoặc phi tang.
Trong quá trình lục soát nhà kho số 6, công an tìm được một hộp thiếc khóa kỹ nằm sau thùng gỗ mục. Bên trong là một lá thư tay của chính ông Trần Văn Tâm.
“Tôi từng nghe thấy tiếng la hét từ phòng 3 tầng 2, nhưng tôi sợ. Khi lên kiểm tra, tôi chỉ thấy máu và cuộn băng còn quay. Tôi không báo vì sợ liên lụy. Cả đời tôi day dứt vì chuyện đó. Giờ tôi để lại đây, mong ai đó tìm thấy…”
Kèm theo là bản ghi âm gốc trên băng và một tấm sơ đồ khu nhà.
Cảnh sát xác định đây là chứng cứ có giá trị, đủ để đưa vụ án trở lại diện điều tra hình sự.
Sau vài tuần điều tra lại, công an bắt giữ một người đàn ông tên Phùng Văn K – từng là bảo vệ phụ khu nhà 9, hiện sống tại Long An. Qua đối chất, người này khai nhận: trong một lần cãi vã, ông và hai người khác đã đánh chết một công nhân vì ghen tuông. Sau đó, họ giấu xác trong bể nước ngầm phía sau khu nhà rồi đồng loạt giả vờ như không biết gì.
Sự thật bị chôn vùi gần 18 năm.
Nam – cậu bé vô danh nhặt rác – bất ngờ trở thành người góp công lớn nhất giúp phá vụ án tưởng đã chìm vào quên lãng. Báo chí đưa tin. Nhiều đoàn từ thiện tìm đến hỗ trợ.
Thành phố trao học bổng đến hết lớp 12 cho Nam, tặng một chiếc xe đạp mới và hỗ trợ xây lại mái nhà cho bà cháu cậu.
Bà ngoại rưng rưng nước mắt:
“Nó có phước, ba mẹ nó chắc phù hộ dữ lắm…”
Còn Nam, khi được hỏi điều gì khiến em không sợ mà đem chiếc đài đến công an, chỉ trả lời đơn giản:
“Vì trong đó có tiếng người đang gọi… Cháu không hiểu hết, nhưng thấy không nên im lặng.”
