Một cú sốc, một bí mật và một quan tài đang chờ đợi sự thật được phơi bày. Đó là một buổi chiều cuối tháng Mười, khi sương mù dày đặc bất ngờ trùm kín cả làng Núi Đá, tỉnh Hà Giang, chìm trong bóng tối u ám. Mùi hương trầm nồng nặc hòa quyện trong không khí ẩm ướt sau cơn mưa chiều, báo hiệu một sự chia lìa vĩnh viễn từ căn nhà gỗ cũ kỹ nép mình dưới tán cây bàng cổ thụ. Tiếng kèn đám ma rền rĩ, ai oán vang vọng, xé toang không gian tĩnh lặng. Ông Lê Văn Hùng, một người nông dân hiền lành, chất phác, nay đã vĩnh viễn ra đi. Ai cũng nghĩ ông Hùng ra đi thanh thản sau cơn bạo bệnh. Bà Phạm Thị Lan, vợ ông, dáng người gầy guộc, đôi mắt sưng húp, gục bên linh cữu. Kế bên là Lê Quốc Bảo, con trai cả, cố kìm nén tiếng nấc, gồng mình lo toan hậu sự. Vẻ mặt anh cứng lại, đôi mắt đỏ ngầu hằn lên sự mệt mỏi và đau khổ tột cùng.
Đám tang đang tiến gần đến hồi kết, người dân làng Núi Đá lặng lẽ thành kính theo phong tục trăm năm. Thế rồi, một âm thanh ghê rợn xé toang không khí tang thương. Không phải tiếng kèn, không phải tiếng khóc, mà là tiếng phanh ken két của một chiếc xe bán tải màu đen phủ bụi đỏ lao vào lối đi duy nhất dẫn vào làng. Chiếc xe dừng ngay trước sân, nơi đám đông đang tụ tập. Tiếng kèn đám ma chợt ngưng, chìm trong sự câm lặng đáng sợ. Hàng trăm con mắt tò mò xen lẫn hoang mang đổ dồn về phía chiếc xe. Một người trong bộ quân phục công an chỉnh tề bước xuống – Đại úy Nguyễn Văn Hùng, trưởng công an xã Thạch Sơn. Anh cao lớn, dáng vạm vỡ, vẻ mặt nghiêm nghị, đôi mắt sắc lạnh lướt qua đám đông rồi dừng lại ở linh cữu ông Hùng.
Không một lời chào hỏi, Đại úy Hùng tiến thẳng đến gia đình nạn nhân. Theo sau là một trinh sát trẻ và một bà lão gầy gò, tóc bạc búi gọn, đôi mắt mờ đục nhưng sâu thẳm, lẩm bẩm những câu khó hiểu. Đó là bà Trần Thị Minh, người mà dân làng gọi là Mế Minh, nổi tiếng với khả năng cảm nhận những luồng khí lạ. Bà Minh run run vuốt bức tượng đá nhỏ, thì thào: “Linh hồn không yên, oan khuất chưa tan.” Lời bà như một luồng gió lạnh khiến vài người rùng mình, nhưng nhiều người chỉ nghĩ đó là mê tín.
Đại úy Hùng dừng trước Lê Quốc Bảo, ánh mắt kiên định, cất giọng trầm: “Thưa gia đình ông Lê Văn Hùng, với thông tin chúng tôi nhận được, dù biết đây là lúc tang gia bối rối, nhưng vì sự thật và sự minh bạch, chúng tôi yêu cầu tạm dừng tang lễ.” Lê Quốc Bảo ngẩng phắt lên, mắt đỏ ngầu như bốc lửa. Bà Lan kêu lên thất thanh, gục vào vai con trai. Đám đông nín thở, rồi tiếng xì xào phản đối nổi lên. Đại úy Hùng không nao núng, tiếp tục: “Và chúng tôi cần mở nắp quan tài.” Cả làng chết lặng, không còn một tiếng động. Yêu cầu của anh như một cú sốc, thách thức niềm tin và phong tục bao đời của dân làng.
Lê Quốc Bảo nắm chặt tay, gân xanh nổi rõ, gần như gầm lên: “Thưa các chú, cha cháu là người lương thiện, tại sao lại làm vậy? Đây là tang lễ của cha cháu!” Đại úy Hùng nhìn anh, ánh mắt kiên quyết nhưng thoáng buồn bã. Anh biết yêu cầu này xúc phạm gia đình và cộng đồng, nhưng anh tin một bí mật kinh hoàng đang bị chôn giấu. “Chúng tôi không muốn xúc phạm ai. Ngược lại, chúng tôi muốn trả lại sự thanh thản cho ông Hùng. Nếu có oan khuất chưa được hóa giải, chính chúng ta đang giam cầm linh hồn ông ấy,” anh nói.
Sau khoảnh khắc căng thẳng, Lê Quốc Bảo cúi đầu, giọng khàn đặc: “Được rồi, xin hãy làm nhanh.” Tiếng cạy nắp quan tài vang lên, chậm rãi nhưng ám ảnh. Khi nắp được nhấc ra, ánh sáng yếu ớt chiếu lên khuôn mặt ông Hùng, thanh thản như đang ngủ. Cán bộ pháp y kiểm tra thi thể, phát hiện một vết bầm nhỏ dưới vành tai và một dấu vết mờ sau gáy – dấu hiệu của tác động ngoại lực. Dưới lớp vải liệm, một chiếc hộp gỗ cũ kỹ lộ ra, chứa một cuộn giấy da ố màu và một thẻ nhớ SD.
Đại úy Hùng mở hộp, lấy ra cuộn giấy và thẻ nhớ. Trinh sát trẻ cắm thẻ nhớ vào máy tính bảng, một đoạn video hiện lên. Hình ảnh ông Hùng, gầy gò, co ro trong góc phòng, bị một người đàn ông – Phạm Văn Long, người làng biết đến với vẻ ngoài lịch thiệp – đe dọa: “Mày còn lén lút, tao cho mày xuống mồ sớm!” Tiếng nói của Long khiến bà Lan và Lê Quốc Bảo sững sờ, đau đớn. Cuộn giấy là nhật ký của ông Hùng, ghi lại chi tiết hoạt động phi pháp của Long: buôn lậu gỗ quý, lừa đảo đất đai, và các cuộc gặp bí mật. Đoạn cuối là thư tuyệt mệnh, tiết lộ ông bị Long đe dọa giết hại.
Sự thật phơi bày: cái chết của ông Hùng không phải do bệnh mà do tác động vật lý từ Long, dẫn đến suy yếu đột ngột. Cả làng phẫn nộ. Đại úy Hùng ra lệnh bắt Phạm Văn Long. Tại trụ sở, Long khai nhận mọi tội lỗi: buôn lậu, lừa đảo, và đe dọa ông Hùng vì ông nắm bằng chứng. Vụ án mở rộng, triệt phá cả mạng lưới tội phạm của Long. Nhiều nạn nhân khác được làm sáng tỏ, từ bà cụ mất đất hương hỏa đến gia đình bị ép bán nương rẫy.
Làng Núi Đá dần tìm lại bình yên. Gia đình ông Hùng tổ chức lễ cúng giải oan tại đình làng. Đại úy Hùng và trinh sát đến thắp hương. Lê Quốc Bảo cảm ơn Hoàng Thị Hạnh, người phụ nữ đã gọi điện nặc danh, giúp giải oan cho cha. Bà Minh, với bức tượng đá, thì thầm: “Linh hồn ông Hùng đã siêu thoát.” Một làn gió nhẹ mang mùi hoa rừng thổi qua, như dấu hiệu của sự thanh thản. Câu chuyện về ông Hùng trở thành truyền thuyết, nhắc nhở rằng sự thật luôn trỗi dậy, lòng dũng cảm có thể đến từ những con người bình thường, và công lý sẽ len lỏi vào những góc tối nhất.
